Liniowa detekcja ciepła w schronach i ukryciach. Ochrona instalacji technicznych
Monitorowanie przegrzewania instalacji elektrycznych, tras kablowych, urządzeń technicznych i infrastruktury zasilania rezerwowego w budowlach ochronnych.
Ochrona przeciwpożarowa instalacji technicznych w budowlach ochronnych
Zabezpieczenie przeciwpożarowe schronu lub ukrycia obejmuje nie tylko przestrzenie przeznaczone do przebywania ludzi, lecz także urządzenia zapewniające funkcjonowanie obiektu. Rozdzielnice elektryczne, zasilanie rezerwowe, agregaty prądotwórcze i trasy kablowe mogą wymagać dodatkowego monitorowania zagrożeń termicznych.
Podstawę prawną stanowi ustawa z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej, z późniejszymi zmianami, oraz rozporządzenie MSWiA z 4 listopada 2025 r. w sprawie warunków technicznych dla budowli ochronnych oraz warunków technicznych ich użytkowania i usytuowania (Dz.U. 2025 poz. 1548).
Rozporządzenie określa wymagania związane z ograniczeniem możliwości powstania pożaru, jego rozprzestrzeniania oraz zapewnieniem warunków bezpiecznego użytkowania i ewakuacji.
Przepis określa wymagania dotyczące wydzielenia przeciwpożarowego. Nie oznacza automatycznego obowiązku montażu liniowej detekcji ciepła w każdym takim pomieszczeniu. Rodzaj i zakres detekcji powinny wynikać z oceny zagrożeń, dokumentacji projektowej i wymagań właściwych dla obiektu.
Gdzie można zastosować liniową detekcję ciepła?
Kabel sensoryczny pozwala nadzorować wzrost temperatury wzdłuż określonej trasy. Zastosowanie detekcji liniowej można rozważyć w przestrzeniach trudno dostępnych, przy rozbudowanych instalacjach lub w obszarach, w których punktowa detekcja ciepła jest utrudniona.
Rozdzielnice i instalacje elektryczne
Monitorowanie wyznaczonych obszarów zagrożonych nieprawidłowym nagrzewaniem elementów elektrycznych. System LHD nie zastępuje ochrony zwarciowej, przeciążeniowej ani wymaganych zabezpieczeń elektrycznych.
Trasy kablowe i koryta instalacyjne
Detekcja prowadzona wzdłuż wybranych odcinków infrastruktury kablowej. W przypadku systemu FT-EN z LocatorPlus-EN możliwe jest określenie odległości do miejsca zadziałania kabla.
Pomieszczenia agregatów prądotwórczych
Monitorowanie wyznaczonych przestrzeni wokół urządzeń. Dobór wymaga sprawdzenia normalnych temperatur pracy, charakteru zagrożenia, sposobu wentylacji i warunków montażu.
Pomieszczenia magazynowania energii
Możliwość monitorowania wzrostu temperatury w odpowiednich przestrzeniach technicznych. LHD nie zastępuje systemu BMS akumulatorów ani innych zabezpieczeń właściwych dla zastosowanej technologii magazynowania energii.
Systemy liniowej detekcji ciepła Signaline
Signaline oferuje dwa rozwiązania o odmiennych zasadach działania. System FT-EN jest nieresetowalny i pozwala lokalizować miejsce zadziałania kabla z wykorzystaniem LocatorPlus-EN. System HD+ wykorzystuje analizę parametrów rezystancyjnych i umożliwia konfigurację alarmu oraz przedalarmu.
Signaline FT-88-EN
Kabel stałotemperaturowy o nominalnej temperaturze alarmowej 88°C. Przeznaczony do pracy z kontrolerem LocatorPlus-EN i jednostką FT-EOL-EN.
Zobacz produkt →
Signaline LocatorPlus-EN
Nadzoruje dwie strefy kabla FT-EN. Wskazuje odległość do miejsca zadziałania, monitoruje alarm i uszkodzenia oraz udostępnia komunikację Modbus.
Zobacz produkt →
Signaline FT-EOL-EN
Zakończenie linii FT-EN umożliwiające nadzorowanie toru detekcji. Wyposażone w funkcje testowania stanów alarmu i uszkodzenia.
Zobacz produkt →
Signaline HD+ Controller
Kontroler monitorujący parametry rezystancyjne kabla sensorycznego. Umożliwia konfigurację alarmu, przedalarmu i nadzoru uszkodzeń.
Zobacz produkt →
Signaline HD+ S
Resetowalny kabel sensoryczny z oplotem ze stali nierdzewnej. Wariant zapewniający zwiększoną ochronę przed uszkodzeniami mechanicznymi.
Zobacz produkt →
Signaline HD+ End of Line
Element końcowy układu pomiarowego Signaline HD+, zapewniający wymagane zakończenie linii i jej prawidłowy nadzór.
Zobacz produkt →Signaline FT-EN. Detekcja z lokalizacją miejsca alarmu
W systemie Signaline FT-EN przewodniki kabla są oddzielone materiałem termoczułym. Osiągnięcie określonej temperatury powoduje nieodwracalną zmianę właściwości materiału i zetknięcie przewodników, co wywołuje stan alarmowy.
Po zadziałaniu należy wymienić aktywowany odcinek kabla. System dostępny jest w wariantach o różnych nominalnych temperaturach alarmowych, między innymi 68°C, 78°C i 88°C.
Jak LocatorPlus-EN lokalizuje alarm?
LocatorPlus-EN wskazuje odległość do miejsca zadziałania, mierzoną wzdłuż linii detekcyjnej. Informacja może być wykorzystana do identyfikacji zagrożonego odcinka, pod warunkiem że przebieg kabla jest prawidłowo udokumentowany.
Przykładowo, w przypadku linii obejmującej kilka odcinków tras kablowych odczyt odległości można porównać z dokumentacją powykonawczą i ustalić przybliżony rejon zdarzenia.
Lokalizacja alarmu jest wynikiem pomiaru wzdłuż kabla. Nie oznacza bezpośredniego wskazania współrzędnych miejsca pożaru w budynku.
Signaline HD+. Detekcja resetowalna i przedalarm
Signaline HD+ wykorzystuje zmianę właściwości rezystancyjnych kabla wraz ze wzrostem temperatury. Kontroler analizuje parametry sensoryczne i rozpoznaje warunki alarmu oraz przedalarmu zgodnie z przyjętymi ustawieniami.
System może zostać przywrócony do eksploatacji po zdarzeniu temperaturowym, jeżeli nie przekroczono maksymalnej temperatury przywracalnej kabla i spełnione zostały warunki ponownego uruchomienia.
Funkcja przedalarmu
Przedalarm pozwala powiadomić obsługę techniczną o wzroście temperatury przed osiągnięciem właściwych warunków alarmu głównego. Jest dostępny w określonych konfiguracjach systemu.
Możliwość wykorzystania przedalarmu zależy od rodzaju zabezpieczanej instalacji, wybranego ustawienia i sposobu integracji z układem nadrzędnym.
Wpływ długości nagrzewanego kabla
W systemie HD+ rzeczywiste warunki zadziałania zależą między innymi od długości fragmentu kabla poddanego podwyższonej temperaturze. Krótkie lokalne przegrzanie i nagrzewanie znacznego odcinka linii nie powodują identycznej odpowiedzi systemu.
Signaline FT-EN a Signaline HD+. Porównanie
| Parametr | Signaline FT-EN | Signaline HD+ |
|---|---|---|
| Technologia | Stałotemperaturowa, nieresetowalna | Rezystancyjna, resetowalna |
| Norma wyrobu | EN 54-28:2016 | EN 54-22:2015+A1:2020 |
| Maksymalna długość linii | 1000 m | 500 m |
| Liczba linii na kontroler | 2 | 1 |
| Lokalizacja alarmu | Tak, z LocatorPlus-EN | Nie |
| Przedalarm | Brak odrębnego progu temperaturowego | Tak, w odpowiednich ustawieniach |
| Po aktywacji | Wymiana aktywowanego fragmentu | Możliwość resetowania przy spełnieniu warunków |
| Dobór parametrów alarmowania | Wybór wariantu kabla | Konfiguracja kontrolera |
Dla długich tras wymagających wskazania miejsca zadziałania istotną zaletą FT-EN jest funkcja lokalizacji alarmu. Tam, gdzie pożądane jest wykorzystanie przedalarmu i resetowalnej detekcji, można rozpatrywać HD+.
Ostateczny dobór powinien wynikać z charakterystyki zabezpieczanego obszaru, temperatur pracy, wymaganej reakcji systemu i dokumentacji technicznej.
Projektowanie i prowadzenie kabli detekcyjnych
Skuteczność systemu zależy od właściwego rozmieszczenia kabla sensorycznego. Sama długość linii nie przesądza o stopniu ochrony zabezpieczanego obszaru.
Podział na strefy
Podział powinien odpowiadać rzeczywistym przestrzeniom technicznym i umożliwiać jednoznaczną identyfikację obszaru alarmowego.
Prowadzenie kabla
Należy zachować wymagany rozstaw mocowań, minimalny promień gięcia, dopuszczalne obciążenia mechaniczne i właściwe odległości od elementów przekazujących ciepło.
Warunki termiczne
Nominalna temperatura alarmowania powinna być dobrana z uwzględnieniem maksymalnych temperatur występujących podczas normalnej pracy instalacji.
Dostępność serwisowa
Projekt musi uwzględniać możliwość przeprowadzenia testów, wymiany uszkodzonych odcinków i dostępu do elementów końcowych.
Integracja z systemem SSP i automatyką
Systemy Signaline udostępniają sygnały alarmowe i uszkodzeniowe, które mogą być przekazywane do odpowiednio skonfigurowanych systemów nadrzędnych.
LocatorPlus-EN wyposażono w wyjścia alarmowe i uszkodzeniowe dla dwóch stref oraz komunikację RS-485 Modbus. Signaline HD+ posiada wyjścia alarmu, przedalarmu i uszkodzenia oraz Modbus.
Przy integracji z systemem sygnalizacji pożarowej należy określić sposób monitorowania połączeń, zgodność modułów wejściowych, konfigurację i sposób przekazywania stanów alarmowych.
Uruchomienie, testowanie i eksploatacja
Poprawność działania systemu należy potwierdzić podczas uruchomienia i odbioru technicznego. Kontrola powinna obejmować między innymi zgodność tras z dokumentacją, poprawność połączeń, konfigurację kontrolerów i przekazywanie sygnałów alarmowych oraz uszkodzeniowych.
W systemie FT-EN jednostka końcowa FT-EOL-EN umożliwia symulowanie alarmu i uszkodzenia, bez konieczności termicznego aktywowania kabla.
W przypadku HD+ procedury kontroli powinny uwzględniać właściwości rezystancyjne kabla, ustawienia kontrolera i wymagania dotyczące przeprowadzania testów funkcjonalnych.
Dokumentacja powykonawcza powinna obejmować przebieg tras, przyporządkowanie linii do chronionych obszarów, konfigurację urządzeń oraz wyniki wykonanych testów.
Najczęściej zadawane pytania
Czy liniowa detekcja ciepła jest obowiązkowa w schronach?
Nie istnieje ogólny obowiązek stosowania kabla liniowej detekcji ciepła w każdej budowli ochronnej. Zakres wymaganych instalacji powinien wynikać z przepisów i dokumentacji konkretnego obiektu.
Czy Signaline można zastosować w pomieszczeniu agregatu?
Takie rozwiązanie można rozpatrywać po analizie temperatur pracy urządzeń, charakteru zagrożenia i możliwości prawidłowego prowadzenia kabla detekcyjnego.
Czy HD+ wykrywa każde lokalne przegrzanie?
Nie można zagwarantować wykrycia każdego lokalnego przegrzania niezależnie od długości nagrzewanego odcinka. Warunki alarmowania zależą od temperatury, rozmiaru obszaru nagrzewania i konfiguracji kontrolera.
Czy LocatorPlus-EN wskazuje miejsce alarmu?
Tak. W systemie FT-EN kontroler wskazuje odległość do miejsca zadziałania kabla. Do prawidłowej interpretacji wymagany jest udokumentowany przebieg linii i właściwa konfiguracja urządzenia.
Czy LHD zastępuje zabezpieczenia magazynu energii?
Nie. Detekcja liniowa może być jednym z elementów monitorowania zagrożeń termicznych. Nie zastępuje BMS, zabezpieczeń elektrycznych ani pozostałych rozwiązań ochronnych wymaganych dla technologii magazynowania energii.
Kiedy wybrać Signaline FT-EN, a kiedy HD+?
FT-EN warto rozpatrywać, gdy istotna jest lokalizacja miejsca zadziałania na długiej trasie. HD+ zapewnia możliwość resetowania po zdarzeniu w określonych warunkach oraz funkcję przedalarmu. Ostateczny wybór wymaga analizy projektu.